ITIL® 4 vs ITIL® (Versie 5): Belangrijkste verschillen, wijzigingen en certificeringsupdates (Gids 2026)-039
Aangekondigd in januari 2026 bouwt ITIL® (Versie 5) voort op ITIL 4 om AI-native omgevingen, digitale productgerichte modellen en geïntegreerd lifecycle-governance aan te pakken. Deze gids vat de belangrijkste verschillen, consistente elementen, certificeringsupdates en overgangsmogelijkheden voor professionals samen.

Inhoudsopgave
- Inleiding
- Waarom ITIL zich heeft ontwikkeld
- ITIL 4: De huidige Foundation
- Wat is er nieuw in ITIL® (versie 5)?
- Wijzigingen in het certificeringsschema
- Uitleg over transitiepaden
- Wie zou ITIL (versie 5) moeten invoeren?
- Uw ITIL-traject voortzetten
- Conclusie
- Referenties
1. Inleiding
ITIL is al lange tijd de wereldwijde norm voor IT Service Management (ITSM). Met ITIL 4 is het raamwerk uitgebreid voorbij traditioneel servicemanagement naar digitale transformatie, waarde-co-creatie en agile-integratie (AXELOS, 2019).
In januari 2026 werd ITIL® (versie 5) officieel aangekondigd als de volgende stap in de evolutie van het framework (PeopleCert, 2026). Deze update bouwt voort op ITIL 4 om in te spelen op het huidige, door AI gedreven en productgerichte digitale landschap.
Zoals ITIL.com duidelijk stelt:
“ITIL evolueert. Jouw expertise blijft waardevol.” (PeopleCert, 2026)
Dit artikel legt de belangrijkste wijzigingen, de onderdelen die gelijk zijn gebleven en de updates in de certificeringstrajecten uit.
2. Waarom ITIL is geëvolueerd
Het digitale landschap is aanzienlijk veranderd:
- AI en automatisering veranderen de manier waarop operaties verlopen
- Organisaties zijn digitaal-first en productgericht
- Governance moet besluitvorming met behulp van AI ondersteunen
- Klantbeleving omvat zowel producten als diensten
Eerdere versies waren gericht op servicemanagement. De huidige omgeving vereist geïntegreerd beheer van digitale producten en diensten (PeopleCert, 2026).
ITIL (versie 5) speelt in op deze nieuwe vereisten.
3. ITIL 4: De huidige basis
ITIL 4 blijft volledig geldig en zal tijdens de overgangsperiode parallel lopen met versie 5 (PeopleCert, 2026).
Invoering van ITIL 4:
- Het Servicewaardesysteem (SVS)
- De waardeketen van de dienst
- Vier dimensies van servicemanagement
- Zeven leidende principes
- 34 praktijken
ITIL 4 heeft ITSM afgestemd op Agile-, DevOps- en Lean-methodologieën.
Deze certificering blijft geldig en wordt erkend als een vereiste voor gevorderde ITIL-modules (versie 5).
4. Wat is er nieuw in ITIL® (versie 5)?
ITIL (Versie 5) bouwt voort op ITIL 4 en moderniseert het raamwerk voor door AI aangestuurde, productgerichte omgevingen.
AI-native en praktisch van opzet
Versie 5 ondersteunt professionals die werken in door AI ondersteunde omgevingen. Het biedt richtlijnen voor het aanpassen van bedrijfsmodellen, het nemen van weloverwogen beslissingen en het op verantwoorde wijze sturen van AI (PeopleCert, 2026).
Geïntegreerde levenscyclus van producten en diensten
Een belangrijke verandering is het integreren van producten en diensten in één enkele levenscyclus.
In plaats van te scheiden:
- Producten (wat organisaties bouwen)
- Diensten (hoe waarde wordt geleverd)
ITIL (Versie 5) behandelt producten en diensten als twee aspecten van één oplossing. Dit maakt het mogelijk om:
- Gewrichtsontwerp
- Gezamenlijke levering
- Geïntegreerd bestuur
- Verbeterde digitale ervaringen
Deze aanpak sluit aan bij moderne productgerichte operatingmodellen.
Modern, geïntegreerd en allesomvattend
ITIL (versie 5) gaat verder dan alleen IT-afdelingen en biedt richtlijnen die het volgende met elkaar verbinden:
- Leiderschap
- Strategie
- Operaties
- Digitale levering
- Transformatie-initiatieven
Het doel is om sterkere afstemming en meetbare waardecreatie te realiseren.
Grotere flexibiliteit
Versie 5 legt de nadruk op praktische, rolspecifieke richtlijnen en stimuleert dynamische adoptie in plaats van statische theorie.
5. Wijzigingen in het certificeringsschema
De benamingsstructuur blijft gehandhaafd:
- ITIL Practice Manager (Versie 5)
- ITIL Managing Professional (Versie 5)
- ITIL Strategisch Leider (Versie 5)
- ITIL Master (Versie 5)
Het schema is echter vereenvoudigd:
- Praktijkmodules zijn niet langer op zichzelf staande certificeringen
- Inhoud voor zorgverleners is geïntegreerd in de Practice Manager‑stromen
- Elke stroom heeft minder modules
- ITIL-transformatie is de enige gemeenschappelijke module voor alle streams
- Trajecten naar kwalificaties zijn nu duidelijker en gestroomlijnder
De Foundation-opleiding blijft vereist voor alle gevorderde kwalificaties.
6. Uitleg van transitiepaden
PeopleCert bevestigt dat ITIL 4-certificeringen geldige vereisten blijven voor gevorderde ITIL (versie 5) modules (PeopleCert, 2026).
Belangrijkste scenario's:
Als je ITIL 4 Foundation hebt
Je hoeft Foundation niet opnieuw te doen. Je kunt direct doorgaan naar de gevorderde modules van versie 5.
Als je dicht bij ITIL 4 Managing Professional bent
Twee opties:
- Voltooi ITIL 4 Managing Professional en volg daarna de Managing Professional (Versie 5) Transition-module.
- Ga direct verder met de geavanceerde modules van Versie 5.
Als je ITIL v3 hebt
Foundation (versie 5) wordt aanbevolen vanwege belangrijke inhoudelijke updates.
Als u ITIL 4 Managing Professional of Master bent
U kunt direct instromen in de Managing Professional (Versie 5) Transition-module.
ITIL 4 en ITIL (versie 5) zullen naar verwachting ongeveer 12 maanden parallel blijven lopen om een soepele overgang mogelijk te maken.
7. Wie zou ITIL (versie 5) moeten invoeren?
Bestaande ITIL-professionals
Servicemanagers, architecten en ITSM-leiders die relevant willen blijven in door AI ondersteunde omgevingen.
Leiders van ondernemingen
CIO’s, transformatieleiders en enterprise-architecten die AI-ready bedrijfsmodellen implementeren.
Product- en digitale teams
Productmanagers en CX-leiders die behoefte hebben aan duidelijkheid over de volledige levenscyclus van digitale producten en diensten.
8. Je ITIL-reis voortzetten
Professionals die tegenwoordig met ITIL beginnen, kunnen nog steeds starten met ITIL 4 Foundation of ITIL 5 Foundation
Degenen die zich richten op operationele uitmuntendheid kunnen overwegen: ITIL®4 Specialist: Create, Deliver & Support
Voor governance- en transformatieleiderschap:ITIL® 4 Strategist: Direct, Plan and Improve
Ze blijven allemaal relevant binnen het zich ontwikkelende ITIL-ecosysteem.
9. Conclusie
ITIL® (Versie 5) staat voor evolutie, niet voor disruptie.
Het moderniseert het kader voor:
- AI-native omgevingen
- Digitale, productgerichte modellen
- End-to-end levenscyclusbeheer
- Vereenvoudigde certificeringstrajecten
Belangrijk is dat het de fundamenten behoudt die in ITIL 4 zijn geïntroduceerd. Professionals kunnen in hun eigen tempo overstappen, zonder hun bestaande certificeringen te verliezen.
Nu het digitale landschap zich blijft ontwikkelen, blijft ITIL een gestructureerd en wereldwijd vertrouwd raamwerk voor het leveren van meetbare waarde in complexe omgevingen.
Referenties
PeopleCert (2026) ITIL evolves. Your expertise remains valuable.Available at :https://www.itil.com/Itil-News-and-Announcements/itil-version-5-explained
You also could like

22 Jan, 2026
Wat is ITIL en waar staat het voor?

13 Jan, 2026
Welke incidentsoftware werkt samen met ITIL-praktijken

05 Jan, 2026
Hoe ITIL te implementeren in een organisatie

29 Dec, 2025